Phát hiện dấu hiệu di truyền cảnh báo nguy cơ tự sát ở bệnh nhân rối loạn lưỡng cực

(Ngày Nay) - Các nhà nghiên cứu tại Đại học Haifa (Israel) mới đây đã kết luận những biến đổi gene trong máu có khả năng dự đoán nguy cơ tự sát ở bệnh nhân mắc rối loạn lưỡng cực (Bipolar Disorder – BD).
Phát hiện dấu hiệu di truyền cảnh báo nguy cơ tự sát ở bệnh nhân rối loạn lưỡng cực

Cụ thể, nhóm nghiên cứu đã phát triển một kỹ thuật có thể phát hiện nguy cơ tự sát với độ chính xác lên tới 95% – mức chưa từng đạt được trước đây. Công nghệ này được kỳ vọng sẽ giúp bác sĩ tâm thần can thiệp sớm, từ đó hỗ trợ bệnh nhân BD đúng thời điểm khủng hoảng nhất trước khi bi kịch xảy ra. Nghiên cứu được tiến hành trên 20 bệnh nhân da trắng mắc BD, với phương pháp thu mẫu ARN để phân tích. ARN của từng người được giải trình tự và phân tích bằng thuật toán học máy, nhằm đánh giá khả năng phân loại bệnh nhân có hoặc không có nguy cơ tự sát.

Kết quả cho thấy các protein liên quan đến sự phát triển tế bào, phản ứng miễn dịch và biệt hóa tế bào có sự thay đổi rõ rệt ở các bệnh nhân BD có hành vi tự sát. Nhóm nghiên cứu xác định 8 gene có khả năng dự đoán chính xác nguy cơ tự sát và đã kiểm tra độ tin cậy của mô hình bằng cách lặp lại thuật toán tới 50 lần. Bằng cách so sánh mẫu ARN giữa hai nhóm (tự sát và không tự sát), họ phát hiện ra “chữ ký di truyền” (genetic signature - hay còn gọi là dấu hiệu di truyền đặc trưng) rõ ràng gắn với nguy cơ cao. Quan trọng hơn, họ xác định được những thay đổi sinh lý thần kinh trong tế bào thần kinh, giúp phát hiện được dấu hiệu vật lý của nguy cơ tự sát ở cấp độ gene. Nghiên cứu cho thấy có mối liên hệ phức tạp giữa các yếu tố di truyền ảnh hưởng đến hệ thần kinh và tim mạch, mở ra triển vọng phát triển các dấu ấn sinh học để dự báo nguy cơ tự sát sớm hơn.

Kết quả này được kỳ vọng sẽ giúp cải thiện hiệu quả điều trị cho bệnh nhân BD – đặc biệt là 30–60% người có nguy cơ cao tự sát trong đời – và góp phần giảm tỷ lệ tử vong do tự sát ở nhóm bệnh nhân dễ tổn thương này. Rối loạn sức khỏe tâm thần hiện vẫn là “kẻ giết người thầm lặng” với hơn 700.000 ca tử vong mỗi năm trên thế giới. Trong đó, nguy cơ tự sát ở người mắc BD cao gấp 3 lần so với bệnh nhân trầm cảm mạn tính. Từ 30 – 60% người mắc BD từng có ít nhất một lần tự sát và khoảng 20% tử vong vì hành vi này.

Bệnh BD đặc trưng bởi các giai đoạn trầm cảm và hưng cảm xen kẽ. Khi hai trạng thái này chồng lấn, người bệnh rơi vào tình trạng vừa tuyệt vọng, vừa tràn đầy năng lượng – dẫn đến hành vi tự sát dễ xảy ra hơn so với trầm cảm thông thường vốn đi kèm sự mệt mỏi và uể oải.

Với công trình tiên phong nói trên, các nhà khoa học Israel đang mở ra hướng đi hoàn toàn mới trong việc điều trị và quản lý hành vi tự sát ở bệnh nhân rối loạn lưỡng cực – một bước tiến quan trọng trong lĩnh vực sức khỏe tâm thần toàn cầu.

Rapper Mason Nguyễn
Sạp show 2026: dàn nghệ sĩ “cháy” hết mình dưới cơn mưa, mang đến đêm nhạc đầy cảm xúc
(Ngày Nay) - Tối 30/5/2026, tại Trung tâm Cung ứng Dịch vụ công, phường Bến Thành, TP. Hồ Chí Minh, Sạp Show 2026 đã diễn ra trong không khí sôi động với sự góp mặt của nhiều nghệ sĩ trẻ được yêu mến. Bất chấp cơn mưa nặng hạt kéo dài trong đêm diễn, khán giả vẫn ở lại hòa mình vào âm nhạc, tạo nên một trong những khoảnh khắc đáng nhớ nhất của chương trình.
Tuồng, Chèo và Cải lương lần đầu tiên cùng xuất hiện trong một tác phẩm nghệ thuật sau sáp nhập (Ảnh: Khánh Ly)
“Hạ Hồi Show” đánh dấu lần đầu Tuồng, Chèo, Cải lương chung một sân khấu
(Ngày Nay) - Tối 30/5 tại Rạp Hồng Hà (Hà Nội), chương trình tạp kỹ “Hạ Hồi Show - Bí mật triều đại phép thuật” đã chính thức ra mắt khán giả. Sự kiện thu hút sự quan tâm của đông đảo người yêu nghệ thuật khi đánh dấu lần đầu tiên ba loại hình sân khấu truyền thống gồm Tuồng, Chèo và Cải lương cùng hội tụ trong một tác phẩm biểu diễn thống nhất.
Đột phá theo Nghị quyết 57, sẵn sàng đáp ứng yêu cầu đổi mới
Đột phá theo Nghị quyết 57, sẵn sàng đáp ứng yêu cầu đổi mới
(Ngày Nay) - Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị đặt ra nhiệm vụ rất rõ ràng: Muốn vượt qua bẫy thu nhập trung bình để trở thành nước phát triển, muốn xây dựng nền kinh tế độc lập, tự chủ và hội nhập hiệu quả, không có con đường nào khác ngoài đột phá phát triển mạnh mẽ khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.
Nghệ nhân Lê Văn Tuy
Nghệ nhân Lê Văn Tuy: “Giữ nghề nón là giữ một phần hồn quê”
(Ngày Nay) - Trong những năm gần đây, nón lá Làng Chuông dần được “làm mới” thông qua các hoạt động du lịch trải nghiệm, workshop thủ công và quảng bá văn hóa tới du khách trong và ngoài nước. Giữa sự chuyển mình ấy, nghệ nhân Lê Văn Tuy vẫn dành hơn nửa thế kỷ lặng lẽ ngồi bên những vành tre, lớp lá. Với ông, giữ nghề hôm nay không chỉ là giữ một kế sinh nhai, mà còn là giữ lại nhịp ký ức và hồn cốt của làng nghề truyền thống giữa dòng chảy hiện đại.