Tổng thống Mỹ Donald Trump đang có những thảo luận kín về việc rút khỏi Hiệp định thương mại Mỹ-Mexico-Canada (USMCA).
Động thái này dự báo sẽ làm gia tăng sự bất ổn về tương lai của USMCA trong bối cảnh các cuộc tái đàm phán then chốt giữa ba quốc gia đang diễn ra căng thẳng.
Theo những nguồn tin thân cận, ông Trump đã đặt câu hỏi với các trợ lý về lý do tại sao Mỹ không rút khỏi hiệp định mà chính ông đã ký kết trong nhiệm kỳ đầu tiên. Mặc dù chưa đưa ra tín hiệu chính thức về một quyết định cuối cùng, nhưng những cuộc thảo luận nội bộ này cho thấy sự thay đổi thái độ rõ rệt của người đứng đầu Nhà Trắng.
Đại diện Thương mại Mỹ (USTR) Jamieson Greer cho biết, việc "nhắm mắt" chấp thuận gia hạn các điều khoản từ năm 2019 không còn phù hợp với lợi ích quốc gia. Chính phủ Mỹ hiện tại có ý định để ngỏ mọi phương án và đàm phán lại để giải quyết các vấn đề tồn đọng.
Hiệp định USMCA dự kiến sẽ bước vào giai đoạn rà soát bắt buộc trước khi gia hạn vào ngày 1/7 tới. Từ một quy trình vốn được kỳ vọng mang tính thủ tục, việc gia hạn này hiện đã biến thành một cuộc đối đầu căng thẳng.
Tổng thống Trump đang yêu cầu các nhượng bộ thương mại bổ sung từ Canada và Mexico, đồng thời gây sức ép để hai nước láng giềng giải quyết các vấn đề ngoài thương mại như nhập cư, buôn lậu ma túy và quốc phòng.
Ông Jamieson Greer lưu ý rằng các cuộc đàm phán sẽ được tiến hành riêng rẽ với từng quốc gia. Trong khi đánh giá Mexico đang tỏ ra khá thực tế, ông Greer cho rằng quan hệ thương mại với Canada đang trở nên thách thức hơn đáng kể.
Nếu ba quốc gia đạt được thỏa thuận gia hạn, USMCA sẽ tiếp tục có hiệu lực thêm 16 năm. Ngược lại, hiệp định có thể rơi vào tình trạng phải rà soát định kỳ hàng năm và tiến tới hết hạn vào năm 2036.
Theo quy định, bất kỳ quốc gia thành viên nào cũng có quyền thông báo ý định rút lui trước 6 tháng.
Việc Mỹ đe dọa rời bỏ USMCA được giới phân tích nhận định có thể là một chiến thuật nhằm tạo đòn bẩy trên bàn đàm phán, tuy nhiên nó cũng gây ra tâm lý lo ngại về sự đứt gãy của một trong những khu vực thương mại tự do lớn nhất thế giới.
