Đột phá tước bỏ thành công "lớp khiên đường" của tế bào ung thư

0:00 / 0:00
0:00
(Ngày Nay) - Các nhà khoa học tại Viện Công nghệ Massachusetts (MIT) và Đại học Stanford vừa công bố một chiến lược điều trị ung thư đầy hứa hẹn, giúp hệ miễn dịch nhận diện và tiêu diệt khối u hiệu quả hơn.
Đột phá tước bỏ thành công "lớp khiên đường" của tế bào ung thư

Phương pháp này nhắm vào một "công tắc" ẩn mà tế bào ung thư sử dụng để ngụy trang, đó là lớp màng phân tử đường bao phủ bề mặt giúp chúng trốn tránh sự tấn công của cơ thể. Kết quả ban đầu cho thấy liệu pháp này có thể kích hoạt phản ứng miễn dịch mạnh mẽ và vượt trội hơn so với các liệu pháp kháng thể hiện hành.

Trọng tâm của nghiên cứu là việc vô hiệu hóa cơ chế "phanh hãm" tự nhiên mà khối u kích hoạt để ngăn cản tế bào miễn dịch. Cơ chế này liên quan đến các loại đường gọi là glycan, đặc biệt là axit sialic, tồn tại dày đặc trên bề mặt tế bào ung thư nhưng hiếm thấy ở tế bào khỏe mạnh. Khi các phân tử đường này gắn vào thụ thể Siglec trên tế bào miễn dịch, chúng sẽ phát tín hiệu yêu cầu hệ thống phòng thủ "ngừng bắn". Đây là lý do tại sao nhiều khối u vẫn phát triển mạnh mẽ dù cơ thể có đầy đủ tế bào miễn dịch vây quanh.

Để giải quyết vấn đề này, nhóm nghiên cứu do Giáo sư Jessica Stark (MIT) và Giáo sư Carolyn Bertozzi (Stanford) dẫn đầu đã phát triển một loại phân tử lai ghép mới có tên là AbLecs. Công nghệ này kết hợp khéo léo một loại protein gọi là lectin (có khả năng khóa chặt các phân tử đường) với một kháng thể chuyên tìm kiếm khối u. Nhờ cấu trúc đặc biệt này, thuốc có thể đi thẳng đến đích là tế bào ung thư, dùng lectin che phủ lớp đường axit sialic độc hại. Hành động này tương đương với việc tháo bỏ cơ chế kìm hãm, cho phép các tế bào miễn dịch như đại thực bào và tế bào sát thủ tự nhiên (NK) tự do tấn công và tiêu diệt khối u.

Trong các thử nghiệm trên chuột được cấy ghép tế bào ung thư di căn phổi, phương pháp AbLecs đã cho thấy hiệu quả vượt trội. Khi so sánh với việc chỉ điều trị bằng Trastuzumab (một loại thuốc kháng thể phổ biến cho ung thư vú và dạ dày), những con chuột được điều trị bằng AbLecs có số lượng khối u di căn phổi ít hơn đáng kể. Điều này chứng minh rằng việc tước bỏ lớp ngụy trang bằng đường đã giúp thuốc hoạt động hiệu quả hơn nhiều lần.

Một ưu điểm lớn khác của AbLecs là tính linh hoạt theo mô hình "lắp ghép". Các nhà khoa học ví công nghệ này như trò chơi xếp hình, nơi họ có thể dễ dàng thay đổi phần kháng thể để nhắm vào các loại ung thư khác nhau, từ ung thư vú, dạ dày đến đại trực tràng, hoặc thay đổi phần lectin để đối phó với các loại đường ngụy trang khác nhau.

Hiện tại, nhóm tác giả đã thành lập công ty Valora Therapeutics để tiếp tục phát triển công nghệ này, với mục tiêu bắt đầu thử nghiệm lâm sàng trên người trong vòng 2 đến 3 năm tới. Đây được xem là tia hy vọng mới cho những bệnh nhân không đáp ứng với các loại thuốc ức chế điểm kiểm soát miễn dịch hiện nay.

Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng: Doanh nghiệp phải được đặt ở vị trí trung tâm của đổi mới sáng tạo
Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng: Doanh nghiệp phải được đặt ở vị trí trung tâm của đổi mới sáng tạo
(Ngày Nay) - Sáng 4/10 đã diễn ra Ngày hội Đổi mới sáng tạo quốc gia năm 2026 với chủ đề: “Đổi mới sáng tạo - Động lực phát triển của toàn xã hội”. Sự kiện do Bộ Khoa học và Công nghệ chủ trì, phối hợp với UBND thành phố Hà Nội tổ chức. Tham dự có: Ủy viên Bộ Chính trị, Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Đoàn Minh Huấn; Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng cùng đông đảo đại biểu.
Biến đổi khí hậu và nguy cơ gia tăng các bệnh dịch do muỗi
Biến đổi khí hậu và nguy cơ gia tăng các bệnh dịch do muỗi
(Ngày Nay) - Biến đổi khí hậu đang làm gia tăng nhiệt độ toàn cầu và thay đổi chu kỳ lượng mưa, tạo điều kiện thuận lợi cho các loài muỗi Anopheles (truyền bệnh sốt rét) và Aedes (truyền bệnh sốt xuất huyết) sinh sôi, mở rộng địa bàn hoạt động. Đây là cảnh báo vừa được các nhà khoa học thuộc Đại học Monash (Australia) công bố trên tạp chí Science Advances, với lời kêu gọi cộng đồng quốc tế cần khẩn cấp phối hợp ứng phó với gánh nặng dịch bệnh đang gia tăng.
Khi "thành trì" băng tuyết Argentina tan chảy với tốc độ kỷ lục
Khi "thành trì" băng tuyết Argentina tan chảy với tốc độ kỷ lục
(Ngày Nay) - Từng được xem là một trong những sông băng ổn định hiếm hoi trên thế giới, Perito Moreno, một trong những thắng cảnh nổi tiếng nhất của Argentina và là biểu tượng của vùng băng tuyết Patagonia, đang tan chảy và thu hẹp với tốc độ chưa từng thấy trong lịch sử.
Việt Nam - Canada: Mở rộng không gian hợp tác mới
Việt Nam - Canada: Mở rộng không gian hợp tác mới
(Ngày Nay) - Chuyến thăm cấp Nhà nước của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tới Canada đánh dấu bước nâng cấp đáng kể trong quan hệ Việt Nam - Canada, đưa quan hệ hai nước từ khuôn khổ hợp tác vốn tập trung nhiều vào thương mại và giao lưu nhân dân sang một giai đoạn mang tính chiến lược hơn, với phạm vi hợp tác mở rộng sang chuỗi cung ứng, công nghệ tiên tiến, an ninh năng lượng, quốc phòng và an ninh hàng hải.
Google thử nghiệm chip AI trong không gian
Google thử nghiệm chip AI trong không gian
(Ngày Nay) - Ngày 2/10, công ty Google thuộc Tập đoàn Alphabet đã phóng vệ tinh mẫu thử nghiệm lên quỹ đạo nhằm đánh giá khả năng hoạt động của chip TPU trong môi trường khắc nghiệt của không gian.
Đường sắt tốc độ cao Hà Nội – Quảng Ninh và Bến Thành – Cần Giờ đồng loạt thi công những phiến dầm đầu tiên
Đường sắt tốc độ cao Hà Nội – Quảng Ninh và Bến Thành – Cần Giờ đồng loạt thi công những phiến dầm đầu tiên
(Ngày Nay) - Ngày 1/10/2026, Công ty CPĐT &PT Đường sắt Cao tốc VinSpeed - chủ đầu tư hai tuyến đường sắt tốc độ cao đầu tiên tại Việt Nam và Công ty CPĐT&XD SGC - đơn vị thi công đã chính thức triển khai đúc những phiến dầm đầu tiên cho hai tuyến đường sắt tốc độ cao Hà Nội - Quảng Ninh và Bến Thành - Cần Giờ. Đây là cột mốc đặc biệt, đánh dấu khả năng làm chủ công nghệ và thời điểm thi công bước vào giai đoạn tăng tốc nhằm đưa hai tuyến đi vào vận hành sớm ngay trong năm 2029.
OpenAI phát hiện thêm vụ xâm nhập hệ thống Chính phủ Australia
OpenAI phát hiện thêm vụ xâm nhập hệ thống Chính phủ Australia
(Ngày Nay) - Công ty công nghệ OpenAI của Mỹ vừa thông báo phát hiện thêm một vụ xâm nhập trái phép vào hệ thống của một cơ quan chính phủ tại Australia, đánh dấu lỗ hổng an ninh mạng nghiêm trọng thứ hai được xác nhận chỉ trong vòng vài tuần qua.
Nghệ thuật năm châu hội tụ tại Hoàng thành Thăng Long
Nghệ thuật năm châu hội tụ tại Hoàng thành Thăng Long
(Ngày Nay) - Trong không gian di sản Hoàng thành Thăng Long, tối 2/10 những làn điệu cải lương, chèo, dân ca cùng âm nhạc đến từ nhiều quốc gia đã tạo nên một bức tranh nghệ thuật đa sắc màu. Qua chuỗi chương trình “Hòa nhạc Năm Châu”, nghệ thuật hiện diện gần gũi với cộng đồng, để người dân và du khách trực tiếp thưởng thức, giao lưu và cảm nhận những giá trị văn hóa của Việt Nam và thế giới.