Các hiện vật gốm Nam Bộ quý được triển lãm có niên đại từ cuối thế kỷ XIX đến nửa cuối thế kỷ XX, phản ánh đời sống văn hóa, tín ngưỡng và nghệ thuật tạo hình của cư dân Nam Bộ qua nhiều thời kỳ. Không gian triển lãm trưng bày, giới thiệu nhiều dòng gốm tiêu biểu của vùng đất Nam Bộ như: gốm Cây Mai - Sài Gòn, gốm Lái Thiêu, gốm Biên Hòa xưa, gốm Thành Lễ cùng một số dòng gốm Nam Bộ thế kỷ XX. Mỗi dòng gốm mang đặc trưng riêng về chất liệu, màu men, kỹ thuật chế tác và phong cách tạo hình, phản ánh quá trình phát triển của nghề gốm gắn với sự hình thành vùng đất Nam Bộ.
Nổi bật tại triển lãm là các hiện vật như bình, chóe, đĩa, tượng thờ, tranh gốm… được trang trí bằng những tích truyện dân gian, điển cố lịch sử, hình tượng tín ngưỡng, tôn giáo và hình ảnh đời sống thường nhật. Qua từng đường nét tạo tác và lớp men gốm, người xem có thể cảm nhận những câu chuyện về đạo hiếu, lòng nhân ái, khát vọng bình an cùng những giá trị văn hóa truyền thống được gìn giữ qua nhiều thế hệ của người dân Nam Bộ.
Bà Nguyễn Thị Bạch Huệ, Giám đốc Bảo tàng tỉnh An Giang cho biết: Triển lãm không chỉ kể câu chuyện về gốm mà còn mở ra một góc nhìn sinh động về đời sống văn hóa Nam Bộ qua chất liệu đất, men, lửa và bàn tay nghệ nhân. Mỗi hiện vật được trưng bày không chỉ là sản phẩm thủ công mỹ nghệ mà còn là chứng tích văn hóa, lưu giữ những câu chuyện về tín ngưỡng, phong tục, đời sống và quan niệm thẩm mỹ của cha ông. Theo bà Huệ, qua từng họa tiết, đường nét tạo tác và sắc màu men gốm của hơn 100 hiện vật gốm quý được triển lãm, công chúng có thể cảm nhận sự tài hoa của người thợ, sức sáng tạo bền bỉ và những giá trị văn hóa truyền thống được vun đắp, truyền nối qua nhiều thế hệ.
Theo các nhà nghiên cứu, gốm Nam Bộ hình thành từ nhu cầu vật chất và tinh thần của cộng đồng cư dân trên vùng đất mới. Không chỉ phục vụ sinh hoạt, trang trí hay thờ tự, các sản phẩm gốm còn lưu giữ ký ức văn hóa và tâm thức của người phương Nam. Trải qua quá trình giao lưu, tiếp biến, gốm Nam Bộ là sự hòa quyện giữa truyền thống gốm Việt với dấu ấn văn hóa Hoa, Khmer, đồng thời tiếp thu phong cách, hoa văn và kiểu dáng phương Tây, tạo nên bản sắc riêng của dòng gốm vùng đất phương Nam.
Qua triển lãm, Ban Tổ chức mong muốn góp phần bảo tồn, phát huy giá trị di sản gốm Nam Bộ; tạo điều kiện để các nhà nghiên cứu, nhà sưu tập và công chúng giao lưu, tìm hiểu về lịch sử, văn hóa và nghệ thuật gốm truyền thống, qua đó nâng cao ý thức gìn giữ và phát huy các giá trị di sản văn hóa dân tộc.
Triển lãm “Sắc gốm Nam Bộ tích truyện, tín ngưỡng và đời sống” sẽ diễn ra đến hết ngày 31/8, tại Bảo tàng tỉnh An Giang.
