Tại sao các ngôi sao và hành tinh đều hình tròn?

Từ lâu khoa học đã chứng minh được rằng Trái Đất và các hành tinh khác trong hệ mặt trời có hình cầu. Vậy tại sao chúng lại có hình cầu mà không phải là hình khác?
Hình dạng của các đối tượng nhỏ được xác định bởi tính chất cơ học của nó.
Hình dạng của các đối tượng nhỏ được xác định bởi tính chất cơ học của nó.

Mặt trời và tất cả tám hành tinh trong Hệ Mặt trời đều tròn. Tại sao? Lực hấp dẫn của khối lượng của một hành tinh hút tất cả các vật chất của nó về phía tâm, làm phẳng bất cứ chỗ không tròn trịa gây khó chịu nào. Nhiều vật thể nhỏ hơn trong Hệ Mặt trời không tròn vì trọng lực của chúng không đủ để làm phẳng hình dạng của mình.

Tất cả có thể giải thích như sau. Hình dạng của các đối tượng nhỏ (chẳng hạn như vật kích thước bé, con người, nhà ở hay các tiểu hành tinh) được xác định bởi tính chất cơ học của nó. Chẳng hạn, bạn có thể cưa một phiến đá thành các hình dạng khác, viên đá sẽ không thể phục hồi lại hình dạng ban đầu do tính chất cơ học đã bị thay đổi.

Trong khi đó, hình dạng của các đối tượng lớn hơn lại chịu ảnh hưởng khá nhiều của lực hấp dẫn. Hãy thử tưởng tượng, nếu bạn muốn xây dựng một tòa nhà cao, bạn phải có móng vững chãi và kết cấu xây dựng phải cực kỳ chắc chắn, nếu không tòa nhà sẽ bị sập do ảnh hưởng của lực hấp dẫn.

Ta có thể thấy điều này từ tốc độ thoát của các vật thể. Để thoát khỏi trọng lực của Trái Đất, bạn cần di chuyển với tốc độ 11km/giây hay 40.000km/giờ. Tốc độ đó cần phải có những tàu vũ trụ lớn nhất. Trái đất có khối lượng 6 x 10^24kg và khá tròn. Để thoát khỏi lực hấp dẫn của Sao chổi 67P, nơi tàu thăm dò Rosetta và Philae của châu Âu đã ghé thăm, bạn cần di chuyển với tốc độ 1m/giây. Bạn có thể nhảy nhanh hơn thế. Sao chổi 67P không hề tròn, nó có khối lượng 10^13kg, nhẹ hơn Trái Đất gần một nghìn tỷ lần, và có hình dạng như một con vịt nhựa.

Khi đường kính một vật thể trở nên lớn hơn vài trăm km, nó sẽ trở nên tròn hơn. Trong ví dụ của chúng ta, đường kính Trái Đất là khoảng 12.700km; đường kính Sao chổi 67P là khoảng 4km.

Cũng như vậy, nếu một ngôi sao/hành tinh có dạng khối lập phương thay vì dạng hình cầu, các góc của khối lập phương sẽ nằm cao hơn các phần còn lại. Khi đó, lực hấp dẫn của ngôi sao/hành tinh sẽ phân phối không đều tại các điểm và không còn giữ được trạng thái cân bằng, khiến ngôi sao/hành tinh rơi khỏi quỹ đạo.

Mặt khác, ngôi sao/hành tinh ở dạng hình cầu có tính bảo toàn trạng thái tối ưu nhất, chúng có thể bị tác động bởi các lực bên ngoài nhưng không bị biến dạng cấu trúc ban đầu, dẫn tới lực hấp dẫn sẽ phân phối đều ở mọi điểm và giữ cho nó nằm trên quỹ đạo.

Mặc dù vậy, thực tế các ngôi sao và hành tinh không phải là những hình cầu dạng chuẩn. Chúng thường hơi phình to ra ở phần đường xích đạo.

Theo khoahoc.tv
Sắc đỏ rực rỡ của “Tiếng vọng dân gian” nổi bật giữa không gian di tích.
Nét đẹp người phụ nữ trong truyện cổ tích sống lại qua hội họa hiện đại
(Ngày Nay) - Nhằm mang đến một góc nhìn đầy mới mẻ về hình tượng phái đẹp trong thế giới của các tác phẩm truyện cổ tích dân gian Việt Nam, triển lãm “Tiếng vọng dân gian - Kho tàng truyện cổ tích Việt Nam” chính thức diễn ra từ ngày 20/10 đến 8/11 tại không gian Nhà Thái học, di tích Văn Miếu - Quốc Tử Giám (Hà Nội).
Bảo đảm tuyệt đối an ninh, an toàn hàng không trong mọi hoàn cảnh
Bảo đảm tuyệt đối an ninh, an toàn hàng không trong mọi hoàn cảnh
(Ngày Nay) - Văn phòng Chính phủ có văn bản số 545/TB-VPCP ngày 22/10/2026 thông báo kết luận của Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc, Chủ tịch Ủy ban quốc gia về an ninh hàng không và tạo thuận lợi hàng không tại Phiên họp thứ nhất của Ủy ban quốc gia này.
Mỹ bãi bỏ mức thuế 50% đối với một số sản phẩm nhập khẩu từ Canada
Mỹ bãi bỏ mức thuế 50% đối với một số sản phẩm nhập khẩu từ Canada
(Ngày Nay) - Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 23/10 đã ký sắc lệnh bãi bỏ mức thuế nhập khẩu 50% đối với một số sản phẩm nông nghiệp và lâm nghiệp từ Canada, nhằm giảm bớt áp lực chi phí đối với các doanh nghiệp Mỹ phụ thuộc vào nguồn nguyên liệu và hàng hóa từ quốc gia láng giềng, đặc biệt là tại các bang giáp biên giới phía Bắc như Maine và Michigan.
Khu vực rừng Amazon tại Brazil phát thải nhiều hơn so với hấp thụ khí CO2
Khu vực rừng Amazon tại Brazil phát thải nhiều hơn so với hấp thụ khí CO2
(Ngày Nay) - Theo một nghiên cứu do Quỹ Nghiên cứu Sao Paulo công bố ngày 22/10, trong giai đoạn 2010–2024, trung bình mỗi năm, khu vực rừng Amazon tại Brazil thải ra lượng carbon dioxide (CO2) nhiều hơn 1,17 tỷ tấn so với lượng khí hấp thụ được. Sự mất cân bằng này đang làm trầm trọng thêm tình trạng Trái Đất ấm lên, đồng thời làm suy giảm vai trò của rừng mưa nhiệt đới này là nơi điều hòa khí hậu nhiệt đới quan trọng nhất trên thế giới.
Nghệ sĩ Sơn.K: Khi "Giải cứu thế giới" thắp lại nhịp gõ xoan trong lòng người trẻ
Nghệ sĩ Sơn.K: Khi "Giải cứu thế giới" thắp lại nhịp gõ xoan trong lòng người trẻ
(Ngày Nay) - Sau khi lên sóng tại chương trình Tinh Hà Say Hi, tiết mục “Giải cứu thế giới” của Sơn.K cùng các nghệ sĩ gây chú ý khi đưa âm hưởng Hát Xoan Phú Thọ vào dòng chảy âm nhạc đương đại. Không bó hẹp trong lối thể hiện truyền thống, những giai điệu dân gian được làm mới, mang đến trải nghiệm âm nhạc vừa quen thuộc với thị hiếu giới trẻ, vừa gợi mở nét độc đáo của di sản.