Khám phá Lỗ Đen lớn nhất dải Ngân hà

Là nơi chứa lỗ đen lớn nhất trong dải Ngân hà, hệ sao đôi GRS1915+105 tồn tại nhiều bí ẩn thiên văn mà các nhà khoa học chưa khám phá hết.
Khám phá Lỗ Đen lớn nhất dải Ngân hà
Khám phá Lỗ Đen lớn nhất dải Ngân hà - anh 1
Ảnh mô phỏng

Hệ sao đôi GRS1915+105, còn gọi là V1487 Aquila, nằm ở gần tâm dải Ngân hà của chúng ta, cách Trái đất tới 35.000 năm ánh sáng (350 nghìn tỷ km).

Sở dĩ, hệ sao này có tên là GRS1915+105 vì nó được đài quan sát thiên văn của Liên Xô (cũ) Granat (viết tắt GRS) phát hiện. Còn số 1915 là xích kinh (19 giờ 15 phút) của hệ sao này. Số 105 là xích vĩ.

Hệ sao đôi này thuộc chòm sao Aquila.

Khám phá Lỗ Đen lớn nhất dải Ngân hà - anh 2

Chòm sao Aquila.

Xích kinh là khái niệm thuộc Hệ tọa độ xích đạo. Nó là khoảng cách góc giữa phương nối tâm Trái Đất với thiên thể và mặt phẳng đi qua thiên cực và điểm xuân phân. Góc được quy ước có giá trị dương nếu thiên thể nằm ở phương Đông và âm nếu thiên thể nằm ở phương Tây.

Khám phá Lỗ Đen lớn nhất dải Ngân hà - anh 3

Hệ tọa độ xích đạo. Ảnh Wikipedia

Khác với xích vĩ và khác với kinh độ, xích kinh thường được đo bằng giờ thay vì bằng độ, bởi vì sự quay biểu kiến của hệ tọa độ xích đạo gắn chặt với thời gian sao và góc giờ.

GRS1915+105 là nơi có lỗ đen nặng nhất (gấp 14 lần Mặt trời) trong dải Ngân hà tính cho thời điểm hiện tại.

Khám phá Lỗ Đen lớn nhất dải Ngân hà - anh 4

Hố đen tại GRS1915+105 có vận tốc xoay khủng khiếp lên tới 1.150 vòng trên 1 giây

GRS1915+105 đồng thời cũng là một microquasar, chỉ những hệ thống sao đôi kì quái luôn phát sinh bức xạ năng lượng cao và những dòng hạt chuyển động với vận tốc xấp xỉ vận tốc ánh sáng. Hố đen tại GRS1915+105 có vận tốc xoay khủng khiếp lên tới 1.150 vòng trên 1 giây.

Khám phá Lỗ Đen lớn nhất dải Ngân hà - anh 5

Những phát hiện thiên văn năm 1994 của GRS 1915 + 105 cho thấy hệ sao đôi này là nguồn thiên hà được biết đến đầu tiên nơi thoát ra vật liệu có vận tốc nhanh hơn ánh sáng (vận tốc siêu ánh).

Cho đến nay, các nhà thiên văn học vẫn tiếp tục nghiên cứu những bí ẩn cách Trái đất 35 nghìn năm ánh sáng.

Xem thêm:

- Stephen Hawking: Trí tuệ vươn tầm vũ trụ với công trình "Lược sử thời gian" vĩ đại

- Phát hiện 'siêu lỗ đen', lớn gấp 12 tỷ lần so với Mặt Trời

- 10 sự thật về vũ trụ bạn chưa từng biết

- NASA: Phát hiện cấu trúc siêu rỗng ‘đại khổng lồ’ trong vũ trụ

Thủ tướng Chính phủ yêu cầu khẩn trương điều tra, làm rõ nguyên nhân vụ tai nạn trên tuyến cao tốc Pháp Vân - Cầu Giẽ
Thủ tướng Chính phủ yêu cầu khẩn trương điều tra, làm rõ nguyên nhân vụ tai nạn trên tuyến cao tốc Pháp Vân - Cầu Giẽ
(Ngày Nay) - Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc đã ký Công điện số 48/CĐ-TTg ngày 17/7/2026 của Thủ tướng Chính phủ về khắc phục hậu quả vụ tai nạn giao thông đặc biệt nghiêm trọng trên địa bàn thành phố Hà Nội. Công điện gửi Bộ trưởng các Bộ: Công an, Xây dựng và Chủ tịch Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương.
Hợp tác Việt Nam và IAEA – Khẳng định tầm quan trọng khoa học công nghệ hạt nhân
Hợp tác Việt Nam và IAEA – Khẳng định tầm quan trọng khoa học công nghệ hạt nhân
(Ngày Nay) - Hiện Việt Nam đang triển khai 19 dự án hợp tác với Cơ quan Năng lượng nguyên tử quốc tế (IAEA) trong các lĩnh vực: Nông nghiệp, y tế, an toàn và an ninh hạt nhân, khoa học vật lý và hóa học... Các dự án và sự hợp tác giữa hai bên đã khẳng định tầm quan trọng cũng như những lợi ích của khoa học công nghệ hạt nhân trong đời sống từ bảo vệ nguồn nước, tăng cường an ninh lương thực đến xây dựng các tiêu chuẩn phục vụ công nghiệp và y tế.
Algeria trải qua đợt nắng nóng cực đoan, nhiều địa phương vượt ngưỡng 45 độ C
Algeria trải qua đợt nắng nóng cực đoan, nhiều địa phương vượt ngưỡng 45 độ C
(Ngày Nay) - Đất nước Bắc Phi này đang trải qua một trong những đợt nắng nóng nghiêm trọng nhất từ đầu mùa Hè, khi nhiệt độ tại nhiều địa phương ở miền Bắc và miền Nam vượt ngưỡng 45 độ C, buộc chính quyền phải ban hành các cảnh báo thời tiết và tăng cường các biện pháp ứng phó nhằm đảm bảo an toàn cho người dân.
Mỹ siết thời hạn thị thực sinh viên quốc tế, khách trao đổi văn hóa và nhà báo
Mỹ siết thời hạn thị thực sinh viên quốc tế, khách trao đổi văn hóa và nhà báo
(Ngày Nay) - Chính quyền của Tổng thống Mỹ Donald Trump đang áp dụng các giới hạn thời gian mới đối với thị thực dành cho sinh viên nước ngoài, khách trao đổi văn hóa và nhà báo, chấm dứt hệ thống đã tồn tại trong nhiều thập kỷ vốn cho phép nhiều người trong số này được ở lại Mỹ miễn là họ vẫn đang theo học hoặc thực hiện nhiệm vụ công tác.