Khám phá Lỗ Đen lớn nhất dải Ngân hà

Là nơi chứa lỗ đen lớn nhất trong dải Ngân hà, hệ sao đôi GRS1915+105 tồn tại nhiều bí ẩn thiên văn mà các nhà khoa học chưa khám phá hết.
Khám phá Lỗ Đen lớn nhất dải Ngân hà
Khám phá Lỗ Đen lớn nhất dải Ngân hà - anh 1
Ảnh mô phỏng

Hệ sao đôi GRS1915+105, còn gọi là V1487 Aquila, nằm ở gần tâm dải Ngân hà của chúng ta, cách Trái đất tới 35.000 năm ánh sáng (350 nghìn tỷ km).

Sở dĩ, hệ sao này có tên là GRS1915+105 vì nó được đài quan sát thiên văn của Liên Xô (cũ) Granat (viết tắt GRS) phát hiện. Còn số 1915 là xích kinh (19 giờ 15 phút) của hệ sao này. Số 105 là xích vĩ.

Hệ sao đôi này thuộc chòm sao Aquila.

Khám phá Lỗ Đen lớn nhất dải Ngân hà - anh 2

Chòm sao Aquila.

Xích kinh là khái niệm thuộc Hệ tọa độ xích đạo. Nó là khoảng cách góc giữa phương nối tâm Trái Đất với thiên thể và mặt phẳng đi qua thiên cực và điểm xuân phân. Góc được quy ước có giá trị dương nếu thiên thể nằm ở phương Đông và âm nếu thiên thể nằm ở phương Tây.

Khám phá Lỗ Đen lớn nhất dải Ngân hà - anh 3

Hệ tọa độ xích đạo. Ảnh Wikipedia

Khác với xích vĩ và khác với kinh độ, xích kinh thường được đo bằng giờ thay vì bằng độ, bởi vì sự quay biểu kiến của hệ tọa độ xích đạo gắn chặt với thời gian sao và góc giờ.

GRS1915+105 là nơi có lỗ đen nặng nhất (gấp 14 lần Mặt trời) trong dải Ngân hà tính cho thời điểm hiện tại.

Khám phá Lỗ Đen lớn nhất dải Ngân hà - anh 4

Hố đen tại GRS1915+105 có vận tốc xoay khủng khiếp lên tới 1.150 vòng trên 1 giây

GRS1915+105 đồng thời cũng là một microquasar, chỉ những hệ thống sao đôi kì quái luôn phát sinh bức xạ năng lượng cao và những dòng hạt chuyển động với vận tốc xấp xỉ vận tốc ánh sáng. Hố đen tại GRS1915+105 có vận tốc xoay khủng khiếp lên tới 1.150 vòng trên 1 giây.

Khám phá Lỗ Đen lớn nhất dải Ngân hà - anh 5

Những phát hiện thiên văn năm 1994 của GRS 1915 + 105 cho thấy hệ sao đôi này là nguồn thiên hà được biết đến đầu tiên nơi thoát ra vật liệu có vận tốc nhanh hơn ánh sáng (vận tốc siêu ánh).

Cho đến nay, các nhà thiên văn học vẫn tiếp tục nghiên cứu những bí ẩn cách Trái đất 35 nghìn năm ánh sáng.

Xem thêm:

- Stephen Hawking: Trí tuệ vươn tầm vũ trụ với công trình "Lược sử thời gian" vĩ đại

- Phát hiện 'siêu lỗ đen', lớn gấp 12 tỷ lần so với Mặt Trời

- 10 sự thật về vũ trụ bạn chưa từng biết

- NASA: Phát hiện cấu trúc siêu rỗng ‘đại khổng lồ’ trong vũ trụ

Hà Nội bỏ khu vực tuyển sinh lớp 10: Thêm cơ hội nhưng cần tính toán nguyện vọng
Hà Nội bỏ khu vực tuyển sinh lớp 10: Thêm cơ hội nhưng cần tính toán nguyện vọng
(Ngày Nay) - Quy định bỏ khu vực tuyển sinh vào lớp 10 trung học phổ thông công lập tại Hà Nội từ năm học 2026 - 2027 được nhiều người đánh giá là bước thay đổi lớn trong chính sách tuyển sinh. Khi học sinh có thể đăng ký 3 trường bất kỳ, cơ hội lựa chọn được mở rộng. Tuy nhiên, áp lực cạnh tranh vào các trường “top” cũng được dự báo gia tăng, đòi hỏi phụ huynh và học sinh nắm rõ quy định để lựa chọn nguyện vọng phù hợp.
Chủ động phòng ngừa dịch bệnh xâm nhập qua các cửa khẩu
Chủ động phòng ngừa dịch bệnh xâm nhập qua các cửa khẩu
(Ngày Nay) - Những ngày tháng 3/2026, lượng người xuất nhập cảnh qua các cửa khẩu trên địa bàn tỉnh Lạng Sơn có xu hướng tăng cao do nhu cầu về du lịch, thăm thân và giao thương sau dịp nghỉ Tết Nguyên đán 2026. Do đó, lực lượng Kiểm dịch y tế quốc tế tại các cửa khẩu đã chủ động triển khai đồng bộ nhiều giải pháp, vừa siết chặt công tác phòng, chống dịch bệnh, vừa tạo thuận lợi thông suốt cho hành khách qua lại biên giới.
Thủ tướng Phạm Minh Chính đề nghị Nhật Bản hỗ trợ Việt Nam đảm bảo an ninh năng lượng
Thủ tướng Phạm Minh Chính đề nghị Nhật Bản hỗ trợ Việt Nam đảm bảo an ninh năng lượng
(Ngày Nay) - Sáng 17/3, tại Trụ sở Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính tiếp Đại sứ Nhật Bản tại Việt Nam - Ngài Ito Naoki. Thủ tướng đề nghị Nhật Bản hỗ trợ Việt Nam về năng lượng, cụ thể là xăng dầu để cùng vượt qua khó khăn trong bối cảnh xung đột tại Trung Đông ảnh hưởng tới chuỗi cung ứng dầu thô.