Đây là một trong những phiên thảo luận quan trọng được mong đợi nhất của hội nghị năm nay với sự tham dự của đông đảo đại biểu chính phủ, doanh nghiệp, học giả và tổ chức quốc tế.
Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính nhận định trong một thế giới phân cực về chính trị, phân tách về kinh tế, phân mảnh về thể chế và phân hóa về phát triển cũng như khoảng cách giàu nghèo, những khó khăn và thách thức đối với châu Á không những có mà còn có rất nhiều, trong khi cơ hội và thuận lợi cũng có và ngày càng rộng mở. Ngoài ra, châu Á cũng là nơi có nhiều niềm tin và hy vọng vì châu lục này có nền tảng vững chắc về chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội.
Thủ tướng nhấn mạnh, với việc không ngừng nỗ lực đổi mới và hội nhập, châu Á đã tích lũy tiềm lực, sức mạnh, bản lĩnh và những kinh nghiệm quý báu để vượt qua mọi khủng hoảng, rủi ro. Thủ tướng bày tỏ tin tưởng châu Á sẽ cùng nhau đoàn kết, hợp tác để đứng vững, cùng nhau hành động để kiến tạo và cùng nhau phát triển để không ai bị bỏ lại phía sau.
Thủ tướng cũng tin rằng châu Á có đầy đủ cơ sở, nền tảng để tiếp tục phát triển, vươn lên và ngày càng khẳng định vai trò trụ cột, đầu tàu dẫn dắt trong nền kinh tế toàn cầu. Đó là nội lực mạnh mẽ, là bản lĩnh kiên cường và là bản sắc văn hoá đặc thù làm nên giá trị châu Á, khả năng thích ứng năng động và là tâm điểm của tăng trưởng.
Để xây dựng một Thế kỷ của châu Á giàu mạnh, thịnh vượng và phát triển bền vững, Thủ tướng Chính phủ đã đề xuất “5 tiên phong” có ý nghĩa chiến lược đối với châu lục.
Trước hết, châu Á tiên phong trong kiên định theo đuổi mục tiêu duy trì môi trường hòa bình, ổn định, hợp tác, phát triển và kiên trì bảo vệ những giá trị nền tảng cốt lõi trong quan hệ quốc tế.
Thứ hai, châu Á tiên phong phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, kinh tế tuần hoàn, kinh tế chia sẻ; chuyển mạnh từ “công xưởng thế giới” sang “trung tâm đổi mới sáng tạo toàn cầu”.
Thứ ba, châu Á tiên phong kết nối chuỗi giá trị, thúc đẩy liên kết và hội nhập kinh tế thế giới. Châu Á phải dẫn dắt cuộc chơi mới, một hành trình mới "cùng đi - cùng đến - cùng làm - cùng hưởng - cùng thắng" trên tinh thần “lợi ích hài hòa, rủi ro chia sẻ”.
Thứ tư, châu Á tiên phong trong thúc đẩy tinh thần khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo, phát triển doanh nghiệp. Tập trung cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh, bảo đảm công khai, minh bạch và khả năng cạnh tranh quốc tế. Trong đó, WEF đóng vai trò đặc biệt quan trọng thu hút các doanh nghiệp, nhà đầu tư toàn cầu đến với châu Á.
Thứ năm, châu Á tiên phong trong tăng cường kết nối văn hóa, xã hội, bảo đảm con người ở vị trí trung tâm trong mọi chính sách, chiến lược phát triển. Tôn trọng sự khác biệt, thống nhất trong đa dạng, thúc đẩy điểm đồng, hạn chế bất đồng, kết nối bao trùm, toàn diện, nhất là thế hệ trẻ.
Để đóng góp cho tiến trình này, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đề xuất 2 sáng kiến cụ thể về “Mạng lưới Đổi mới Sáng tạo châu Á” và “Cổng thông tin sáng tạo châu Á” nhằm tăng cường kết nối giữa các viện nghiên cứu, trường đại học khu vực, đồng thời hỗ trợ các doanh nghiệp vừa và nhỏ. Thủ tướng khẳng định Việt Nam sẵn sàng tham gia và rất mong WEF, Trung Quốc và các nước đồng hành, ủng hộ, hỗ trợ hiện thực hoá các sáng kiến này.
Sau bài phát biểu khai mạc, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đã cùng các diễn giả trao đổi về tình hình thế giới và giải pháp ứng phó với các thách thức chung của khu vực.
Để vượt qua thách thức, Thủ tướng cho rằng cần giữ vững bản lĩnh, kiên trì, kiên định mục tiêu hòa bình, hợp tác và phát triển; bảo đảm công bằng, an sinh xã hội để không ai bị bỏ lại phía sau. Cần nhìn nhận đây cũng là cơ hội để các nước nhìn lại mình, nhìn lại quan hệ thế giới, tái cấu trúc nền kinh tế theo hướng nâng cao năng suất lao động, chất lượng nền kinh tế, sức cạnh tranh và phản ứng kịp thời, linh hoạt, hiệu quả với những cú sốc từ bên ngoài. Càng có áp lực thì càng nỗ lực phấn đấu vươn lên.
Thủ tướng cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của sự đoàn kết, thống nhất, đề cao chủ nghĩa đa phương, đề cao giá trị cốt lõi của mỗi dân tộc; tiến trình nào cũng cần có sự dẫn dắt, có đầu tàu và có sự hy sinh. Khẳng định xây dựng nền kinh tế độc lập, tự chủ song hành với tích cực, chủ động hội nhập quốc tế sâu rộng, thực chất và hiệu quả là xu thế chung; song các nước cần bảo đảm vừa có lợi cho mình, vừa có lợi cho châu Á, vừa có lợi cho cả thế giới.
Khi được hỏi về sức mạnh mềm, Thủ tướng cho rằng sức mạnh mềm chính là tận dụng tốt sức mạnh cứng và các lợi thế, cơ hội để tạo ra giá trị gia tăng cao hơn. Với Việt Nam, khái niệm sức mạnh mềm có cách hiểu rộng, bao gồm đường lối lý luận đúng đắn, phù hợp cho sự phát triển của quốc gia; thể chế để hình thành năng lực cạnh tranh quốc gia; truyền thống văn hóa, lịch sử hào hùng của dân tộc; sự đoàn kết, thống nhất; sự lãnh đạo tài tình của Đảng, khát vọng cống hiến, nhất là biết khơi dậy sức mạnh của lớp trẻ, của người dân, doanh nghiệp đúng lúc, đúng chỗ.
Phiên thảo luận đã kết thúc thành công tốt đẹp với nhận thức về cơ hội rộng mở và yêu cầu đẩy mạnh hợp tác để châu Á ngày càng phát triển và thịnh vượng. Nội dung phát biểu và chia sẻ của Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đã để lại ấn tượng sâu sắc đối với các đại biểu.
