Mâu thuẫn và xung đột đã khiến Triều Tiên và Hàn Quốc ngày càng lún sâu vào cuộc chiến tuyên truyền về hình ảnh của đối phương và cạnh tranh xem nước nào có thể giương cao quốc kỳ tại khu vực biên giới giữa hai miền. Giờ đây, cuộc cạnh tranh giữa hai quốc gia này cũng đang chịu những tác động vô cùng to lớn từ một nhân tố khác: một màn chạy đua vũ trang thầm lặng.
Đầu tháng này, Hàn Quốc đã cho ra mắt mẫu tiêm kích siêu thanh KF-21 với mức chi phí đầu tư lên đến 7,8 tỷ USD. Nước này gần đây cũng tiết lộ kế hoạch đặt mua hàng chục máy bay trực thăng chiến đấu mới của Mỹ.
 |
Hàn Quốc mới đây đã công bố máy bay chiến đấu KF-21. Ảnh: Yonhap |
Trong chuyến thăm đến Cơ quan Phát triển Quốc phòng Hàn Quốc vào năm ngoái, Tổng thống Moon Jae-in cho biết quân đội nước này đã “phát triển một loại tên lửa đạn đạo tầm ngắn có thể mang theo một trong những đầu đạn lớn nhất trên thế giới”.
Ngay sau tuyên bố trên, truyền thông Hàn Quốc đã đưa tin rằng vũ khí mà ông Moon đề cập đến là Hyunmoo-4, một tên lửa đã được thử nghiệm vào năm ngoái. Theo các chuyên gia, tên lửa Hyunmoo-4 có tầm bay 800 km và có thể nhắm đến tất cả mục tiêu trong bán đảo Triều Tiên. Khác với các tên lửa tầm ngắn khác, với trọng tải 2 tấn, tên lửa Hyunmoo-4 có thể phá huỷ các căn cứ dưới lòng đất của Triều Tiên.
Với những động thái nêu trên từ phía Seoul, chính quyền Bình Nhưỡng đã lấy đó làm cái cớ để biện minh cho việc mở rộng các kho vũ khí của mình, cũng như đe dọa sẽ trang bị đầu đạn hạt nhân cho các tên lửa tầm ngắn và khiến chúng khó bị đánh chặn hơn.
Vào ngày 25/3, Triều Tiên đã phóng tên lửa đạn đạo với tầm bay khoảng 600 km, mang theo một đầu đạn nặng 2,5 tấn. Ngay sau đó, Tổng thống Moon Jae-in đã đưa ra tuyên bố Hàn Quốc có “năng lực tên lửa tầm cỡ thế giới, đủ khả năng tự vệ, song sẽ tuân thủ các cam kết nhằm thực hiện tiến trình phi hạt nhân hoá Bán đảo Triều Tiên”.
Trước những diễn biến trên, một số chuyên gia đã đưa ra cảnh báo rằng cuộc chạy đua vũ trang giữa hai miền đang gây ra mối nguy hiểm tiềm tàng cho việc duy trì hòa bình vốn đã vô cùng mong manh trên Bán đảo Triều Tiên.
 |
Đơn vị tên lửa xuất hiện trong cuộc duyệt binh ở thủ đô Bình Nhưỡng vào tháng 1. Ảnh: KCNA |
“Khi hai bên nhân danh bảo vệ quốc gia mà có những hành động hay phản ứng thông qua việc xây dựng vũ khí, điều đó sẽ tạo ra một vòng luẩn quẩn, và sau cùng sẽ phá hoại nền quốc phòng cũng như làm sâu sắc thêm các vấn đề về an ninh của hai bên”, nhà phân tích Jang Cheol-wun từ Viện Thống nhất Hàn Quốc cho biết.
Hai miền Triều Tiên từ lâu đã vô hình chung bị đẩy vào một cuộc chạy đua vũ trang không hồi kết. Nhưng trước khả năng quân sự ngày càng được củng cố của phía miền Bắc, cùng với mối lo ngại về việc quân đội Mỹ rút khỏi Hàn Quốc dưới thời cựu Tổng thống Donald Trump, những căng thẳng giữa hai miền đã ngày càng gia tăng.
Khác với Triều Tiên, Hàn Quốc không sở hữu số lượng lớn vũ khí hạt nhân. Nhưng trong những năm gần đây, nước này đã gia tăng các khoản chi tiêu quân sự nhằm đầu tư thêm vào các trang thiết bị chiến đấu như đặt mua một số máy bay phản lực tàng hình của Mỹ và chế tạo các tên lửa có khả năng nhắm vào các cơ sở tên lửa, boongke và hầm chứa pháo của Triều Tiên.
 |
Chủ tịch Triều Tiên Kim Jong-un thị sát việc chế tạo bom khinh khí vào năm 2017. Ảnh: KCNA |
Tính đến nay, chi tiêu quân sự hàng năm của Hàn Quốc tăng lên ở mức trung bình 7% dưới thời Tổng thống Moon Jae-in, so với mức 4,1% của chính quyền tiền nhiệm. Theo ông Yoon Suk-joon, một nhà nghiên cứu tại Viện Quân sự Hàn Quốc, sau khi thất bại trong việc đàm phán giải giáp vũ khí hạt nhân với Triều Tiên, ông Moon đã đưa ra những tuyên bố trấn an người dân Hàn Quốc rằng đất nước của họ không “dễ bị công kích”.
Mỹ đã luôn cố gắng theo đuổi mục tiêu ngăn chặn phổ biến tên lửa trên Bán đảo Triều Tiên trong nhiều thập kỷ. Theo một ký kết giữa Washington và Seoul vào năm 1979, Hàn Quốc sẽ không được phát triển tên lửa đạn đạo với tầm bắn hơn 300 km và tải trọng hơn 500 kg. Tuy nhiên, sau khi Triều Tiên nã pháo vào một hòn đảo thuộc Hàn Quốc hồi năm 2010, nước này đã yêu cầu Mỹ nới lỏng các hạn chế để họ có thể chế tạo các tên lửa mạnh hơn phục vụ cho mục đích phòng thủ và nâng cao khả năng tự vệ.
Đến năm 2012, Mỹ đã đồng ý để cho Hàn Quốc chế tạo tên lửa đạn đạo với tầm bắn lên tới 800 km, tuy nhiên tải trọng của chúng sẽ bị giới hạn dưới 500 kg. Nhưng phía Washington cũng đồng ý để chính quyền Seoul sản xuất tên lửa có tải trọng lớn hơn nếu tên lửa đó có tầm bắn ngắn hơn.
Kể từ đó, Hàn Quốc đã thử nghiệm hàng loạt tên lửa có tầm bắn ngày càng tăng và đầu đạn lớn hơn, bao gồm Hyunmoo-2A, Hyunmoo-2B và Hyunmoo-2C. Vào năm 2017, khi Bình Nhưỡng tiến hành phóng tên lửa đạn đạo xuyên lục địa đầu tiên, Washington và Seoul đã có động thái đáp trả khi thực hiện các cuộc phóng tên lửa đạn đạo nhằm chứng minh khả năng "tấn công" của mình.
Ngay sau đó, Tổng thống Mỹ khi đó là ông Trump đã đồng ý dỡ bỏ hoàn toàn giới hạn tải trọng, tạo tiền đề cho Hàn Quốc tiến hành sản xuất tên lửa Hyunmoo-4.
Kể từ khi lên nắm quyền cách đây một thập kỷ, Chủ tịch Triều tiên Kim Jong-un đã thúc đẩy việc tiến hành chế tạo các tên lửa đạn đạo xuyên lục địa, có khả năng vươn tới lãnh thổ nước Mỹ. Bên cạnh đó, ông Kim cũng đe dọa sẽ lật ngược cán cân trong việc sở hữu tên lửa nhằm chống lại Hàn Quốc.
Hồi tháng 1, ông Kim Jong-un cho biết Triều Tiên đã chế tạo được tên lửa hạt nhân có thể tấn công trực tiếp vào Hàn Quốc và tuyên bố rằng sẽ cải tiến chúng với các đầu đạn “nhỏ hơn, nhẹ hơn và mang tính chiến thuật cao hơn”.
 |
Quốc kỳ của Hàn Quốc và Triều Tiên ở khu vực biên giới nhìn từ Paju, Hàn Quốc. Ảnh: Yonhap |
Đến năm 2018, khi Hội nghị thượng đỉnh Mỹ-Triều được tổ chức, nhà lãnh đạo Triều Tiên đã cho tạm dừng tất cả các vụ thử tên lửa. Tuy nhiên, sau khi các cuộc đàm phán không đạt được sự đồng thuận nào và rơi vào bế tắc, Bình Nhưỡng đã nối lại các cuộc thử nghiệm vào năm 2019, liên tiếp tiến hành thử 3 tên lửa đạn đạo tầm ngắn.
Các đầu đạn tên lửa xuyên lục địa của Triều Tiên, như tên lửa Scud hay Rodong, đa số vẫn sử dụng nhiên liệu lỏng, mất nhiều giờ phóng, khiến chúng dễ bị tấn công phủ đầu.
Nhưng trong một bài phát biểu hồi tháng 1, nhà lãnh đạo Triều Tiên tuyên bố nước này sẽ chế tạo các thế hệ tên lửa xuyên lục địa mới. sử dụng động cơ đẩy rắn và có thể gây nhiễu, tạo ra thách thức lớn hơn đối với hệ thống phòng thủ tên lửa của Mỹ cũng như Hàn Quốc.
Những tuyên bố trên làm dấy lên những quan ngại của một số người dân Hàn Quốc rằng Mỹ sẽ ít có khả năng can thiệp nếu họ đối mặt với một cuộc tấn công hạt nhân từ Triều Tiên.
