Theo PGS.TS. Lê Hải Đăng, Giám đốc Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam, các hoạt động trải nghiệm dịp Tết tại đây được duy trì như một nhịp cầu quen thuộc giữa công chúng và di sản. Ông cho biết “Các hoạt động trải nghiệm di sản văn hóa trong chương trình Tết là hoạt động thường niên nhằm quảng bá và lan tỏa sự đa dạng di sản của các tộc người ở Việt Nam. Hoạt động Xuân Bính Ngọ 2026 góp phần giới thiệu, bảo tồn và phát huy những giá trị di sản văn hoá của Hưng Yên cũng như tôn vinh sự phong phú của di sản văn hoá các dân tộc Việt Nam".
Điểm nhấn của chương trình nằm ở chuỗi trình diễn dân gian đặc trưng của Hưng Yên. Khách tham quan có thể xem múa bồng gắn với lễ hội Chử Đồng Tử, thưởng thức hát trống quân Dạ Trạch với lối đối đáp giàu ngẫu hứng của cư dân nông nghiệp vùng châu thổ sông Hồng, cùng các màn múa lân rộn ràng đầu năm. Những thực hành vốn sống trong không gian lễ hội làng xã nay được đưa vào bảo tàng, tạo ra một phép thử đáng chú ý cho cách kể chuyện di sản trước công chúng đô thị.
Là người trực tiếp hỗ trợ các phần trình diễn tại sự kiện, ông Nguyễn Thế Bằng, đại diện đội múa bồng xã Dạ Trạch, chia sẻ: “Điệu múa bồng là di sản văn hóa lâu đời được chúng tôi kế thừa từ các cụ đi trước để phát huy giá trị đặc sắc. Người múa phải uyển chuyển theo nhịp trống mạnh mẽ, biểu đạt cảm xúc khuôn mặt vui tươi, góp phần tạo không khí sôi động cho phần hội sau một năm lao động vất vả, mang lại sự thoải mái trong mùa xuân mới.” Theo ông, lực lượng kế cận được tuyển chọn từ lứa tuổi học sinh, tập luyện dựa trên tư liệu cũ và kinh nghiệm truyền tay, để không đứt mạch nghề.
 |
Lễ dựng cây nêu ngày Tết ông Công - ông Táo, một truyền thống của Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam. Ảnh: BTC |
Không gian trải nghiệm Tết cũng được mở rộng bằng các hoạt động thực hành quen thuộc như viết thư pháp, nặn tò he, in tranh Đông Hồ, tô vẽ tranh mười hai con giáp, múa sạp, tung còn, ném pao cùng nhiều trò chơi dân gian của các tộc người. Thay vì chỉ đứng xem, khách tham quan được trực tiếp làm, trực tiếp chơi. Đó là cách nhanh nhất để ký ức văn hóa không bị biến thành kiến thức khô.
Góp mặt trong chương trình, tỉnh Hưng Yên mang tới một lớp nội dung riêng thông qua không gian ảnh Hưng Yên Qua miền di sản. Tại đây giới thiệu hệ thống di tích và giá trị văn hóa tiêu biểu của địa phương như Văn miếu Xích Đằng, chùa Hiến, đền Đa Hòa, đền Hóa Dạ Trạch, cùng bệ thờ đất nung và tháp đất nung ở đền An Xá, bảo vật quốc gia có giá trị đặc biệt.
 |
Ông đồ cho chữ tại không gian trải nghiệm Tết Bính Ngọ 2026. Ảnh: BTC |
Ông Hoàng Văn Duyệt, Phó Giám đốc Sở Văn hóa Thể thao và Du lịch tỉnh Hưng Yên, cho biết: “Tỉnh Hưng Yên mang đến Triển lãm ảnh Hưng Yên Qua miền di sản, trình diễn một số loại hình nghệ thuật truyền thống như múa lân, Hát Trống quân, Múa Bồng và các đặc sản ẩm thực của địa phương. Chúng tôi mong muốn giới thiệu đến công chúng Thủ đô những nét đặc trưng tiêu biểu của tỉnh từ không gian văn hóa, phong tục ngày Tết, lễ hội đầu Xuân, đến các giá trị di sản văn hóa vật thể và phi vật thể gắn bó mật thiết với đời sống Nhân dân Hưng Yên".
Một hướng đi đáng chú ý khác là việc đưa công nghệ vào trải nghiệm. Khách tham quan có thể tham gia Tour Ngựa tìm hiểu ngựa qua hiện vật bảo tàng bằng hệ thống mã QR, khám phá mâm ngũ quả bằng kính thực tế ảo, tương tác dữ liệu trên màn hình.
 |
Chương trình thu hút được sự quan tâm của học sinh các trường trên địa bàn Thủ đô. Ảnh: BTC |
Ẩm thực cũng được xem như một phần của câu chuyện di sản. Khách tham quan có thể thưởng thức các món đặc trưng của Hưng Yên như bún thang lươn, bánh cuốn Mễ Sở, bánh tẻ truyền thống, đồng thời trải nghiệm ẩm thực người Mường ở Hòa Bình với trâu xào lá rừng, pịa trâu, cá đày khay ốt, gà ốt măng chua, chả rau đáu hoặc lá bưởi, rau ốt thập cẩm, xôi màu. Di sản đi vào vị giác thường thuyết phục nhanh hơn nhiều bài thuyết minh dài.
Trở lại với câu chuyện phường hội, ông Nguyễn Thế Bằng cho biết thêm: “Mỗi năm lễ hội có một đoàn, với lớp kế cận sẵn sàng thay thế nếu cần. Lễ hội thuộc tổng Mễ xưa với tám làng, ngày mùng 9 rước thánh về đền Đa Hòa để chiêm bái, ngày mùng 10 rước nước từ sông Hồng để thờ cúng một năm”. Việc đưa múa bồng ra khỏi không gian làng để đến với Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam, theo ông, là cơ hội tốt để công chúng rộng rãi hiểu đúng và gần hơn với di sản của tỉnh Hưng Yên.
