Liên kết giáo dục tại TP.HCM - Bài 6: “Giáo viên” dạy STEM, Kỹ năng sống được tập huấn... 1 ngày?

Và mới đây, kết quả kiểm tra của Sở Giáo dục và Đào tạo tại một số trường phổ thông trên địa bàn cho thấy, việc liên kết giáo dục có nhiều tồn tại, thiếu sót, trong đó nhân viên mà các doanh nghiệp, trung tâm đưa vào trường giảng dạy các môn tự chọn chỉ có chứng nhận mà chưa có chứng chỉ nghiệp vụ sư phạm theo quy định.

Công ty TNHH Tư vấn và Đào tạo Giáo dục Sài Gòn là cái tên quen thuộc trong liên kết giáo dục tại TP.HCM.

Doanh nghiệp có gần 150 giáo viên?

Công ty TNHH Tư vấn và Đào tạo Giáo dục Sài Gòn (Công ty Giáo dục Sài Gòn) trong năm học 2025-2026 được nhiều trường chọn làm đối tác giảng dạy các môn tự chọn trên địa bàn TP.HCM. Doanh nghiệp tự giới thiệu thành lập năm 2010 chuyên xuất bản và phát hành sách, đến năm 2021 thì có tên như hiện tại và mở rộng sang lĩnh vực đào tạo STEM, Kỹ năng Công dân số và Kỹ năng sống.

Công ty Giáo dục Sài Gòn có vốn điều lệ 10 tỷ đồng, người đại diện pháp luật là ông Trần Anh Tuấn (SN 1965) – Chủ tịch Hội đồng thành viên. Doanh nghiệp đăng ký địa chỉ trụ sở chính ở Q.Gò Vấp cũ, nay là P.An Hội Đông, TP.HCM. Ngoài ra, công ty còn có một chi nhánh và giới thiệu một địa điểm kinh doanh ở P.Thạnh Lộc, Q.12 cũ, nay là P.An Phú Đông, TP.HCM.

Doanh nghiệp tự nhận là một trong những đơn vị đi đầu trong việc viết sách và chương trình giảng dạy STEM với bộ sách: “Hoạt động trải nghiệm với STEM từ lớp 1 đến lớp 9” do công ty biên soạn và phát hành, được một số trung tâm xin nhượng quyền thẩm định tại Sở Giáo dục và Đào tạo TP.HCM. Tài liệu này cũng được Sở kết luận Đạt chất lượng sử dụng trong nhà trường phổ thông”.

Công ty Giáo dục Sài Gòn thông tin sở hữu đội ngũ nhân sự gần 150 giáo viên, trong đó 100% là cử nhân với 75% tốt nghiệp từ Trường Đại học Sư phạm TP.HCM. Các giáo viên được đào tạo bài bản và chất lượng với vai trò không chỉ truyền đạt kiến thức mà còn hướng dẫn, giúp đỡ học sinh trong quá trình thực hiện các chủ đề. Đội ngũ phòng đào tạo của công ty có 20 giáo viên với 100% tốt nghiệp thạc sĩ, trong đó có 3 nghiên cứu sinh.

Trong năm học 2024-2025, doanh nghiệp thực hiện liên kết đào tạo với 137 trường học tại các quận cũ ở TP.HCM, như: Quận 1, Quận 3, Quận 7, Quận 11, Quận 12, TP.Thủ Đức như: Trường Tiểu học Đinh Tiên Hoàng, Trường Tiểu học Trần Thị Bưởi, Trường Tiểu học Bùi Văn Mới, Trường Tiểu học Bình Khánh, Trường Tiểu học Lương Thế Vinh...

Ngoài ra, Công ty Giáo dục Sài Gòn còn giới thiệu có đội ngũ phát triển sản phẩm và chuyển giao công nghệ cho các trường tham gia dự thi. Đội ngũ khoa học công nghệ gồm các giảng viên có bằng Thạc sĩ và đang theo học nghiên cứu sinh, có nhiều tác phẩm/ công trình công bố trên các tạp chí uy tín quốc tế, có nhiều bằng chứng nhận về khoa học và công nghệ.

Công ty cũng là đối tác kết hợp với các đơn vị uy tín như Trường Cán bộ Quản lý Giáo dục TP.HCM, Trường Đại học Thủ Dầu Một... để tổ chức các buổi tập huấn cấp chứng nhận cho giáo viên về kỹ năng giảng dạy STEM/STEAM, Giáo dục Kỹ năng Công dân số...

Tuy nhiên, những giới thiệu của doanh nghiệp có vẻ chưa tương xứng lắm so với những ghi nhận thực tế của phóng viên tại các văn phòng làm việc có địa chỉ nêu trên.

Một giấy chứng nhận của Trường Cán bộ Quản lý Giáo dục TP.HCM.

Nhân sự được tập huấn từ 1 đến 3 ngày?

Theo tài liệu từ một số trường, nhân sự mà Công ty Giáo dục Sài Gòn cung cấp trong hồ sơ năng lực sử dụng giấy “chứng nhận” bồi dưỡng, tập huấn ngắn ngày, có giá trị nội bộ để tham gia “dự tuyển” tại các trường công lập. Phóng viên đã liên hệ với ông Trần Anh Tuấn, Chủ tịch Hội đồng thành viên công ty để trao đổi các thông tin liên quan và đang đợi phản hồi.

Trong khi đó, Viện Đào tạo theo nhu cầu xã hội thuộc Trường Đại học Thủ Dầu Một xác nhận có ký kết với Công ty TNHH Tư vấn và Đào tạo Giáo dục Sài Gòn để đào tạo, bồi dưỡng giáo dục STEM, Công dân số, Kỹ năng sống. Viện cử giảng viên phối hợp với giảng viên của công ty tập huấn tại trường phổ thông, sau khi hoàn thành thì cấp “chứng nhận”, chứng nhận đã thông qua việc đào tạo, bồi dưỡng nâng cao năng lực, kỹ năng để giáo viên có thể tổ chức giảng dạy, giáo dục hiệu quả hơn.

Theo Viện, phương thức tập huấn đào tạo sẽ có hai hình thức: trực tiếp và trực tuyến. Thống kê chưa đầy đủ, đến nay Trường Đại học Thủ Dầu Một đã cấp khoảng 800-900 chứng nhận cho các trường phổ thông, tập trung chủ yếu ở khu vực P.Dĩ An (trước đây là TP.Dĩ An, tỉnh Bình Dương), TP.HCM.

Thời gian bồi dưỡng nâng cao năng lực và cấp chứng nhận sẽ tuỳ theo từng chương trình, thường diễn ra trong một ngày, có những chương trình ba ngày, và trên giấy chứng nhận không ghi thời hạn. Viện Đào tạo theo nhu cầu xã hội cũng xác nhận có cấp chứng nhận bồi dưỡng cho đội ngũ nhân viên của Công ty Giáo dục Sài Gòn. Bên cạnh đó, Trường cũng phối hợp tập huấn, bồi dưỡng với Công ty Cổ phần Phát triển Giáo dục Quốc tế GAIA và Công ty Cổ phần Giáo dục Kỹ năng Ngôi Sao.

Ông Ngô Hồng Điệp, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Thủ Dầu Một cho biết, hoạt động của nhà trường có chức năng bồi dưỡng, phần lớn bồi dưỡng cho cán bộ giáo viên theo kế hoạch. “Khi họ (Công ty Giáo dục Sài Gòn – PV) hợp đồng, họ nói sẽ phối hợp với trường (phổ thông – PV) làm cái đó, mà đội ngũ giáo viên hiện tại của trường chưa được bồi dưỡng nên muốn phối hợp. Công ty sẽ liên hệ để mình đến bồi dưỡng, cấp chứng nhận...”, ông Điệp cho hay.

Trường Đại học Thủ Dầu Một đã cấp khoảng 800-900 chứng nhận cho các trường phổ thông.

Theo ông, bồi dưỡng cấp chứng nhận mang tính chất bổ trợ kiến thức và kỹ năng một phần nhỏ, dạng như bổ túc thêm chứ chưa đạt đến trình độ chứng chỉ. Giáo viên có thể học một ngày, hai ngày thậm chí một buổi cũng có thể nhận được chứng nhận đã tham gia chuyên đề và đạt yêu cầu đánh giá về mặt chuyên môn. “Khi ký hợp đồng là bồi dưỡng cho đội ngũ, còn câu chuyện đội ngũ được huy động ra làm sao là chuyện của trường với công ty đó”, ông Điệp giải thích và khẳng định:

“Tất cả các hoạt động bồi dưỡng trường chỉ cấp chứng nhận... Mình ký kết với công ty, công ty có trách nhiệm đến các trường (phổ thông – PV) xem nhu cầu thế nào thì kết nối, chứ mình không có mục tiêu đào tạo cho công ty để công ty dùng cái đó làm hồ sơ. Viện bồi dưỡng cho đội ngũ thầy cô giáo để làm công tác chuyên môn là chính. Trường trung học làm việc cụ thể với công ty, chuyện tương tác của hai đối tác đó Trường Đại học Thủ Dầu Một không tham gia”.

Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Thủ Dầu Một đồng tình quan điểm không nên thương mại hoá giáo dục, cần chấn chỉnh những điểm chưa tốt nhưng cũng cần ủng hộ những cách làm hay. Ông chia sẻ thêm: “Trường có truyền thống sư phạm, xuất phát từ Cao đẳng Sư phạm nên một trong những sứ mạng là chăm lo, phát triển, đào tạo, bồi dưỡng thầy cô giáo từ mầm non, đến cấp hai, một số ngành tới cấp ba.

Vì sứ mạng đó nên khi đào tạo thì trường cũng lắng nghe những đòi hỏi, yêu cầu của xã hội, thậm chí nếu các bạn chỉ học trong chương trình, không thích bồi dưỡng tiếng Anh, kỹ năng... thì khi ra trường đáp ứng cũng khó khăn. Chính vì vậy, công tác đào tạo phải gắn liền với bồi dưỡng, những yếu tố mới như AI, Giáo dục STEM... cũng là vấn đề đặt ra cho đội ngũ phải tự chuyển đổi, tự chuyển đổi không có gì khác là phải đi bồi dưỡng”.

Giáo viên liên kết không có chứng chỉ nghiệp vụ sư phạm

Cuối tháng 12/2025 vừa qua, Sở Giáo dục và Đào tạo TP.HCM thông tin kết quả kiểm tra tại các trường, thuộc cụm chuyên môn số 2 của TP.HCM gồm: Trường Tiểu học Bùi Văn Ngữ (xã Bà Điểm), Trường Tiểu học Lý Tự Trọng (P.Đông Hưng Thuận), Trường THCS Trần Hưng Đạo (P.An Phú Đông), Trường THCS An Phú Đông (P.An Phú Đông); Trường THPT Võ Trường Toản (P.Tân Thới Hiệp) và Trường THPT Bà Điểm (xã Bà Điểm).

Sở đánh giá: "Các trường đã xây dựng và triển khai các kế hoạch về thực hiện nhiệm vụ năm học, kế hoạch giáo dục nhà trường, kế hoạch thực hiện chương trình nhà phù hợp với đặc thù và tình hình thực tế tại đơn vị... Các đơn vị có thực hiện lưu trữ hồ sơ pháp lý, hồ sơ cấp phép, hồ sơ nhân sự của các đơn vị thực hiện liên kết. Đối với hồ sơ của giáo viên bản ngữ và giáo viên là người nước ngoài dạy ngoại ngữ có giấy phép lao động đúng quy định".

Tuy nhiên, các trường còn để xảy ra nhiều hạn chế như: Một số giáo viên của đơn vị phối hợp giảng dạy STEM và Công dân số tại Trường Tiểu học Bùi Văn Ngữ chỉ có chứng nhận, chưa có chứng chỉ nghiệp vụ sư phạm; Một số giáo viên dạy Kỹ năng sống tại Trường Tiểu học Lý Tự Trọng không có chứng chỉ nghiệp vụ sư phạm; Đơn vị liên kết tại Trường THPT Bà Điểm chưa đủ hồ sơ pháp lý... Và các trường khác còn tồn tại trong hồ sơ pháp lý và các giấy tờ liên quan...